[rating-type-4]
{likes}
{dislikes}
[/rating-type-4]
2 500-dən artıq qaziyə əlillik təyin edilib
Bakı. Elçin Mehdiyev - Trend:

Vətən müharibəsində ağır yaralanan 3 805 qazinin əlillik vəziyyətinin qiymətləndirilməsi aparılıb.

Zamantv.az Dövlət Tibbi-Sosial Ekspertiza və Reabilitasiya Agentliyinin Tibbi-sosial ekspertiza xidmətinin təşkili departamentinin müdir müavini İlkin Yusifov deyib.

O qeyd edib ki, indiyədək Vətən müharibəsinin 2 500-dən artıq qazisinə əlillik təyinatı aparılıb:

“Səhhəti ağır hal kimi qiymətləndirilən bütün qazilər tibbi-sosial ekspert komissiyalarının əməkdaşları tərəfindən evlərində müayinə olunub və protokollaşdırılaraq müvafiq təyinatlar aparılıb”, - deyə İ.Yusifov bildirib.
[rating-type-4]
{likes}
{dislikes}
[/rating-type-4]
Məktəblərin aqressiv şagird problemi - Ekspertlər həyəcan təbili çalır
Zamantv.az : - “Şagird tədris prosesi zamanı sinif yoldaşlarına müxtəlif xəsarətlər yetirib”, “şagird nizam-intizam qaydalarını pozub və sinifdə qeyri-etik hərəkətlər edib”, “şagird əsəbiləşərək onu intizama dəvət edən müəllimlərə xəsarət yetirib”... Təəssüf ki, son zamanlar bu cür xəbərlərlə hər gün rastlaşırıq. Əvvəllər şagirdin müəllimə, sinif yoldaşlarına xəsarət yetirməsinə nadir hallarda rast gəlinirdisə, son vaxtlar belə hadisələr tez-tez baş verir.
Məktəblərdə aqressivlik, müəllim və sinif yoldaşlarına qarşı qeyri etik, xoşagəlməz davranışlar nümayiş etdirən şagirdlərin bu hərəkətləri cəmiyyət tərəfindən birmənalı qarşılanmır. Bəziləri hesab edir ki, belə uşaqlara ailədə nəzarətin zəif və təlim-tərbiyədə boşluqların olması bu kimi halların baş verməsinə gətirib çıxarır. Valideyn nəzarətindən uzaq olan uşaq küçə həyatına meyl göstərir, yaşına uyğun olmayan insanlarla dostluq edir, pis vərdişlərə yiyələnir nəticədə də onlarda davranış pozğunluqları baş verir.
Bu problemin kökündə nə dayanır? Səbəblər nədir?
Mövzu ilə bağlı Bakupost.az -a danışan həkim-psixoloq Aybəniz Rüstəmli deyib ki, məktəblilər, xüsusən də yuxarı sinif şagirdləri arasında aqressivlik geniş yayılıb və get-gedə artmaqdadır. Aqressiv davranışlara səbəb bioloji, psixoloji və sosioloji amillərdir:
“Bu halların yaranmasının başlıca səbəblərindən biri ailədaxili problemlərdir. Atanın anaya şiddət tətbiq etməsi uşağa psixoloji cəhətdən mənfi təsir göstərir. Nəticədə də uşaq həmyaşıdları ilə münasibətdə aqressiv davranışlar nümayiş etdirir. Yaşadığı psixoloji gərginlik səbəbindən uşaq ətrafında insanlarla kobud davranmaq, dava etmək istəyir. Ailədaxili münasibətlərin necə olması, valideynlərin göstərdiyi münasibət, diqqət, qayğı yeniyetməlik dövründə olan uşaqlar üçün çox vacibdir. Çox zaman yeniyetmənin aqressiv davranışına valideynlərin ona qarşı sərt cəza növlərini seçmələri də səbəb olur. Ailədə fiziki zorakılıqla üzləşən, şiddət görən, qayğıdan, diqqətdən, valideyn sevgisindən uzaq yeniyetmədə ətrafdakılara qarşı mənfi münasibət, aqressiv hisslər yaradır: “Belə uşaqlar təhsildən yayınır. Məktəbə getmək, müəllimlərlə, sinif yoldaşları ilə ünsiyyət qurmaq ona maraqsız gəlir. Küçə həyatını üstün tutur”.

Psixoloq bildirib ki, yuxarı sinif şagirdləri yetkinlik dövrünə qədəm qoyduqları üçün daha aqressiv olurlar: “Cinsi yetişkənlik dövründə endokrin vəzilərində olan dəyişikliklər nəticəsində yeniyetmənin davranışlarında müəyyən uyğunsuzluqlar müşahidə olunur. Onlarda həddindən artıq emosionallıq, aqressivlik, əsəbilik, ətrafdakı insanlara qarşı laqeyidlik, yekəxanalıq kimi davranışlar üzə çıxır. Ailədaxili münaqişələr, valideynlərin onlarla kobud rəftarı bu yeniyetmələrdə aqressiyanın pik həddə çatmasına səbəb olur”.
Aybəniz Rüstəmlinin dediyinə görə, belə uşaqları cəmiyyətə, təhsilə qazandırmaq üçün valideyn, müəllim və psixoloq birlikdə çalışmalıdır: “Aqressiv, psixoloji gərginlik keçirən uşağa tək psixoloq dəstəyi yetərli deyil. Psixoloq müəyyən söhbətlər, danışıqlar aparıb yeniyetməni sakitləşdirə, psixoloji gərginliyini azalda bilər. Uşağa sinifdə müəllim, evdə valideyn diqqəti, qayğısı, sevgisi və ən başlıcası isə anlayış göstərməsi mütləqdir”.
Təhsil eksperti Nadir İsrafilovun sözlərinə görə, müasir dövrdə tərbiyə məsələləri əvvəlki mahiyyətini, dəyərini və aktuallığını hələ tam itirməsə də itirməyə doğru gedir. Necə deyərlər, təlimə həddən artıq vaxt ayırmağımız tərbiyə məsələlərini ikinci plana keçirib:

“Tərbiyə, təhsil və təlim prosesləri birlikdə vəhdət təşkil edir. Bunların hər üçü birlikdə şəxsiyyətin inkişafına xidmət edir. Təlim prosesi tərbiyə funksiyasını yerinə yetirdiyi kimi, tərbiyə prosesi də təlim prosesinə öz təsirini göstərir. Ümumilikdə götürsək pedaqoji prosesin hər bir sahəsi bütün bu funksiyların yerinə yetirilməsində əsas rol oynayır. Çünki, təhsil insanın müxtəlif bilik və bacarıqlara yiyələnməsinə, həmçinin dünyagörüşünün formalaşmasında əhəmiyyətlidir. Həm tərbiyə, həm də təlim təhsilverici, tərbiyəedici və inkişafetdirici üç əsas funksiyanı yerinə yetirir. Yəni, təlim prosesi tərbiyə funksiyasını həyata keçirdiyi kimi, tərbiyə prosesi də təlim prosesinə təsir göstərir, ümumi məqsəd baxımından pedaqoji prosesin hər bir sahəsi bu və ya digər funksiyanın yerinə yetirilməsində dominant rol oynayır. Çünki, təhsil insanın bilik, bacarıq və vərdişlər sisteminə yiyələnməsi, bu zəmində onun dünyagörüşünün formalaşması, tərbiyə və inkişafı prosesi, habelə onun nəticəsidir”.
Ekspertin sözlərinə görə, postsovet dövründə əxlaqi keyfiyyətlərin gənc nəsildə məqsədyönlü, planlı və mütəşəkkil formalaşdırılması ilkin tərbiyənin qayəsini təşkil edirdi: “Yuxarı siniflərə qalxdıqca tərbiyənin digər tərkib hissələri mənəvi tərbiyə, ideya-siyasi tərbiyə, vətənpərvərlik tərbiyəsi və s mərhələlər üzrə formalaşdırılaraq inkişaf etdirilirdi. Hər bir məktəbdə “Əxlaq kodeksi” və “Ədəb qaydaları” guşələri yaradılardı. Şagirdlərin fənlər üzrə rüblük qiymətləndirilməsi ilə yanaşı yarımillik əxlaq qiymətləndirilməsi həyata keçirilərdi. Düzdür, sonralar “əxlaq” sözü “davranış” ifadəsi ilə əvəz edildi. Bununla belə orta məktəbi bitirənlərə kamal attestatı ilə yanaşı, onun dönəmində davranışla əlaqədar olan, ailə və cəmiyyət üçün faydalı hesab edilən əxlaqi keyfiyyətlərin gənc nəsildə məqsədyönlü, planlı və mütəşəkkil formalaşdırılması ilkin tərbiyənin qayəsini təşkil edirdi. Yuxarı siniflərə qalxdıqca tərbiyənin digər tərkib hissələri mənəvi tərbiyə, vətənpərvərlik tərbiyəsi və s mərhələlər üzrə formalaşdırılaraq inkişaf etdirilirdi. Bu gün də biz yaxşı vətəndaş yetişdirmək üçün savaddan çox uşaqların əxlaqi baxımdan yetişməsinin qayğısına qalmalıyıq”.

“Aqressiv, söz dinləməyən, dərsi pozan, müəllim və sinif yoldaşlarına qarşı qeyri etik davranan, nizam-intizam qaydalarına riayət etməyən şagirdlər hər zaman olub” - deyir müəllim Mahirə Məmmədova. Ancaq təəssüf ki, son zamanlar belə şagirdlərin sayı artıb. Müəllimin dediyinə görə, belə uşaqlar əsasən oxumağa, dərsə meyli olmayan, vaxtlarını əyləncədə, küçədə, oyun zallarında keçirən uşaqlardır: “Mənim əvəllər belə şagirdlərim olub. İndidə var. Onlarla daim danışıqlar, söhbətlər aparmışam, öyüd-nəsihət verib, səhv yoldan döndərməyə, məktəbə, təhsilə qaytarmağa çalışmışam. Bu şagirdlərlə həm müəllim həm də psixoloq kimi davranmışam. Belə uşaqlar çətin tərbiyə olunan, dağınıq fikirli olduqları üçün bəzi hallarda söhbətlər, onları düz yola qaytarmaq cəhdlərim boşa çıxıb. Ancaq çətinliklə də olsa əksər hallarda məqsədimə nail olmuşam. Hər müəllim müəyyən mənada bir psixoloqdur. O, dərs dediyi şagirdlərin psixologiyasına ən azı valideynləri qədər bələddir. Hər gün dərs dediyi, ünsiyyətdə olduğu şagirdlərinin ayrı-ayrılıqda hansı psixologiyaya, fərdi xüsusiyyətinə, hansı düşüncəyə malik olduğunu yaxşı bildiyi üçün də ona uyğun olaraq hərəkət etməlidir. Bu zaman hər hansı bir nəticəyə gəlmək mümkündür”.
Müəllim qeyd edib ki, uşaq ailənin güzgüsüdür. Məktəbə gələn hər bir uşaq ailədə aldığı tərbiyəni, gördüyü davranışı burada nümayiş etdirir. Odur ki, hər bir şagird öz ailəsi haqqında mənfi rəy yaratmamaq üçün hərəkətlərinə və davranışlarına fikir verməlidir.
Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin müdiri Mehriban Vəliyeva hesab edir ki, şagirdlərin müəyyən məhdudiyyətləri varsa, bunun aradan qaldırılması istiqamətində işlər görülməlidir: “Cəmiyyət belə insanlara qarşı həssas olmalıdır. Psixoloji durumunda problem olan şagirdin üzərinə gedib ittiham etməyimiz düzgün yanaşma deyil. Valideynlər ayağa qalxıb, şikayət edirlər. Bu, yaxşı hal deyil. Biz cəmiyyət olaraq onları qəbul etməli, inkişafları istiqamətində əlimizdən gələni etməliyik. Şagirdlərin müəyyən məhdudiyyətləri varsa onu aradan qaldırmaq, o şagirdi düzgün yola qaytarmaq və tərbiyələndirmək üçün əlimdən gələni etməliyik”.
[rating-type-4]
{likes}
{dislikes}
[/rating-type-4]
Dövlət İmtahan Mərkəzi bu gün sınaq imtahanları keçirir
Dövlət İmtahan Mərkəzi (DİM) bu gün sınaq imtahanları keçirir.

"Zamantv.az" DİM-ə istinadən xəbər verir ki, imtahanlar saat 11-də başlayır.

Sınaq imtahanları Xarici İşlər Nazirliyində diplomatik xidmətə qəbul olmaq istəyən namizədlər, ali təhsil müəssisələrinin və AMEA-nın magistraturalarına qəbul olmaq istəyən bakalavrlar, Azərbaycan dili (dövlət dili kimi) fənni və III ixtisas qrupu üzrə həm DT, həm də TC altqrupları üzrə imtahan vermək istəyən abituriyentlər üçün keçiriləcək. Eyni zamanda, coğrafiya fənni üzrə əlavə sınaq imtahanları təşkil olunacaq.

İmtahan binasına buraxılış vərəqəsində qeyd olunan vaxtda gəlmək lazımdır.

İmtahan binalarına buraxılış yalnız abituriyentin şəxsiyyət vəsiqəsinin əsli, "İmtahana buraxılış vərəqəsi" və “İmtahan iştirakçısının sağlamlığı haqqında” bəyannamə əsasında həyata keçirilir. Göstərilən sənədlərindən biri olmayan, imtahana şəxsiyyət vəsiqəsinin surəti ilə gələn abituriyentlər imtahana buraxılmırlar.

Azərbaycan dili (dövlət dili kimi) fənni üzrə sınaq imtahanı Bakı, Naxçıvan, Gəncə, Şirvan, Lənkəran və Xaçmaz şəhərlərində təşkil olunacaq. İmtahanda iştirak etmək üçün 1070 nəfər qeydiyyatdan keçib. İmtahan müddəti 1 saat 30 dəqiqədir. Sınaq imtahanı 2020-ci ildə tətbiq edilməsi nəzərdə tutulan və ictimaiyyətə elan edilən, lakin pandemiyaya görə həyata keçirilməsi təxirə salınan yeni imtahan modelinə uyğun keçiriləcək. Burada abituriyentlərin dinləyib-anlama qabiliyyətləri də yoxlanılacaq. Həmçinin yazılı şəkildə cavablandırılması tələb olunan 3 tapşırıqdan istifadə olunacaq. İmtahanda abituriyentlərə 30 tapşırıq:

- dinləyib-anlamaya dair 1 mətn və mətnə aid 4 (3 qapalı+1 yazılı şəkildə cavablandırılması tələb olunan açıq tipli) tapşırıq;

- oxuyub anlamaya dair 2 mətn və hər mətnə aid 8 (7 qapalı+1 yazılı şəkildə cavablandırılması tələb olunan açıq tipli) tapşırıq;

- dil qaydaları üzrə bilik və bacarıqların yoxlanması üçün 10 qapalı tipli tapşırıq təqdim edilir.

Coğrafiya fənni üzrə əlavə sınaq imtahanı III ixtisas qrupu üzrə həm DT, həm də TC altqrupları üzrə imtahan vermək istəyən abituriyentlər üçün coğrafiya fənni üzrə əlavə imtahan Bakı, Naxçıvan, Gəncə və Şəmkir şəhərlərində keçiriləcək. İmtahanın müddəti 1 saatdır. İmtahanda abituriyentlərə 30 test tapşırığı təqdim olunur. Bu tapşırıqların 22-si qapalı, 8-i isə açıq formalıdır. Açıq formalı tapşırıqlardan 3-ü yazılı şəkildə cavablandırılması tələb olunan tapşırıqlardır.

XƏBƏR LENTİ

22:34

"Uşaq məktəbdə reketlik edirsə, valideyni də öhdəsindən gələ bilmirsə, onda nə etməli..." - Ekspert danışır

22:30

Azərbaycan ictimaiyyətinin nümayəndələri Fransa Prezidentinə müraciət ünvanlayıblar

22:14

Mehdiyevin kürəkəni tərəfindən təzyiq göstərilən Ülkər Kərimova intihara cəhd etdi - TƏFƏRRÜAT

22:08

Oğluna restoran tikdirmək istəyən baş həkim necə aldadılıb? - MƏHKƏMƏ İŞİ

22:05

Xəstə çox, dərman baha: Azərbaycanda sağalmaq niyə günbəgün çətinləşir? - HƏQİQƏTƏN DƏ...

22:01

Arvadını qətlə yetirən şəxs məhkəmədə feministləri günahlandırıb - TƏFƏRRÜAT

20:58

“KİMLƏRSƏ “QARA BAZARA” PAS ÖTÜRÜR” – “Dövlətin iqtisadi qüdrətini sarsıdırlar”

20:44

Ətin bahalaşmasına təsir edən AMİLLƏR: - "Yeni sistemə keçid baş verməsə,.."

20:14

Rövşən Rzayev “Şöhrət” ordeni ilə təltif edildi - SƏRƏNCAM

20:12

DTX-dan yeni əməliyyat - Həbs olunanlar var

20:08

Paşinyandan hiyləgər gediş: - “Ermənilərlə güc dilində danışmalıyıq”

20:03

Hər zaman əlimiz tətikdə olmalıdır... - Başqa yolu YOXDUR!

15:42

'Hökumət mənim pensiyama qalıb?' - Astara sakinindən NARAZILIQ

15:39

Dövlət Vergi Xidmətinin strukturunda dəyişikliklər olub - DETALLAR

13:57

20 Yanvar faciəsinin ildönümü ilə bağlı hazırlıqlara başlanılıb

13:03

Yanvarın sonuna Omikron sunamisi gözlənilir – Güclü dalğa xəbərdarlığı

12:41

“Əgər kolbasa və sosiska ətdən hazırlanırsa, niyə ucuz qiymətə satılır?” - Ekspert danışır

12:31

Yağıntılı hava nə vaxta qədər davam edəcək?

12:24

Azərbaycanda təhsil ocağında daha bir zorakılıq: Şagird döyüldüyü üçün dərsə getmir

12:10

“Bakının mərkəzi rayonunun yaradılmasına güclü müqavimət var” - Elbay Qasımzadə

12:07

"BSU-da 3 illik təhsilə görə Dürdanə Əliyevaya 8250 manat verdim" - MƏHKƏMƏ

12:04

“Ermənistan konstitusiyasından “soyqırım”la bağlı istinadlar çıxarılacaq, gerbdə isə Ağrı dağı olmayacaq” - Şarmazanov

11:58

Niyazi Bayramov Gəncədə dövləti belə talayır - İdman Sarayının tikintisi adı ilə...

11:35

“Uşaqların qaldığı evin həyəti istifadə olunmuş şprislərlə doludur”

11:31

Bakıda 48 yaşlı şəxs tanışını qətlə yetirib

11:23

İrəvanın yeni hədəfi: Azərbaycan sərhəddə mövqeləri gücləndirməlidir - Başqa yolu YOXDUR!

11:16

Gənc müəllim vəfat etdi

10:46

Baş həkim işdən çıxarıldı - FOTO

10:43

Bütün sahələrdə şəffaflıq əsas məqsədlərdəndir

13:51

"Mənə təkidlə “sığorta yalnız xaricdə keçərlidir” dedilər" - “Atəşgah Sığorta”dan HOQQABAZLIQ.

13:09

“Səlahiyyətli şəxslər tədbirlərdə danışmağımıza imkan vermir” - Raquf Orucovun xanımı

12:47

"Ermənistanda Baş nazir azərbaycanlı olsun" - Aloyandan TƏKLİF

12:37

“Ödəniş etmişik, amma mənzillər verilmir” - AAAF sakinləri NARAZILIQ EDİR

12:28

Azərbaycanda müşahidə olunan fakti hava açıqlanıb